Historie kursantek
Uczę się angielskiego już kolejny raz. Dlaczego tym razem miałoby być inaczej?
Angielski już był. Były kursy, podręczniki i postępy - a mówienie nadal sprawia trudność. O tym, co warto zmienić, żeby lepiej rozumieć własny sposób uczenia się.
To pytanie nie zawsze oznacza:"Czy tym razem będę bardziej systematycznie się uczyć?"Czasem chodzi o coś zupełnie innego.Angielski już był.Były kursy, podręczniki, ćwiczenia, gramatyka, kolejne listy słówek.I nawet były postępy.
Test poziomujący może dziś pokazać A2+, B1 albo jeszcze więcej. Widać, że wiedza przez te lata rzeczywiście się rozwijała.
Tylko kiedy trzeba coś powiedzieć...nadal pojawia się ta sama blokada.I wtedy pytanie brzmi już nie:"Czy dam radę się nauczyć?"Tylko:
"Skoro tyle razy się uczyłem, dlaczego nadal nie potrafię korzystać z angielskiego tak, jak chcę?"
A za nim może pojawić się jeszcze trudniejsza myśl:"Może ja po prostu nigdy nie będę mówić."Tylko że to nie musi być właściwy wniosek.
Można wiedzieć coraz więcej i nadal mieć trudność z mówieniem
I to jest jedna z rzeczy, które bardzo chcemy w Question pokazywać kursantom.
Bo kiedy człowiek zaczyna rozumieć co robi jego mózg, łatwiej przestać oceniać siebie i zacząć szukać sposobu, który rzeczywiście pomoże.
Wyobraźmy sobie pytanie w teście:Yesterday I ___ to work by bus.
A. wentB. goneC. goD. going
Patrzysz i wiesz:A. went.A teraz zabieramy ABCD.Ktoś podczas rozmowy pyta:How did you get to work yesterday?I trzeba samodzielnie znaleźć went.
Do tego zrozumieć pytanie, zdecydować, co odpowiedzieć, zbudować zdanie, wypowiedzieć je i za chwilę zareagować na kolejną rzecz, którą powie rozmówca.
To nie jest dokładnie to samo zadanie.
"Przecież ja to wiem!" - i rzeczywiście możesz to wiedzieć
To jest moment, w którym wiedza o działaniu pamięci może przynieść sporą ulgę.
Psychologia poznawcza rozróżnia między innymi rozpoznawanie informacji a jej samodzielne wydobywanie z pamięci. Badania nad uczeniem się drugiego języka również pokazują, że wiedza receptywna i produktywna oraz różne formy przypominania nie są tym samym.
Dlatego możesz spojrzeć na słowo i pomyśleć:"Oczywiście, że je znam."A kilka godzin później podczas rozmowy bezskutecznie go szukać.I to jest bardzo ważny moment.Bo zamiast:"Mam beznadziejną pamięć."możemy zadać zupełnie inne pytanie:
"Skoro rozpoznaję tę wiedzę, ale trudno mi ją samodzielnie wydobyć - jak mogę trenować mój mózg, żeby łatwiej odzyskiwał ją wtedy, kiedy jej potrzebuję?"
To jest pytanie, z którym można już coś zrobić.
I właśnie tutaj badania podpowiadają nam coś bardzo konkretnego
W badaniach nad pamięcią wielokrotnie obserwowano, że aktywne próby wydobywania informacji z pamięci - retrieval practice - mogą wzmacniać późniejsze zapamiętanie skuteczniej niż samo ponowne studiowanie materiału. Efekt ten jest dobrze udokumentowany zarówno w badaniach laboratoryjnych, jak i edukacyjnych.
W badaniach nad słownictwem drugiego języka również obserwowano korzyści z aktywnego przypominania, w tym dla produktywnej znajomości słów.
Co to oznacza dla osoby uczącej się angielskiego?Nie wystarczy kolejny raz zobaczyć słowo i powiedzieć:"Tak, znam."
Jeżeli chcemy mieć do niego dostęp w rozmowie, mózg potrzebuje również doświadczeń, w których musi sam go poszukać i wydobyć.
I dokładnie dlatego w treningu mówienia tak ważne jest używanie języka.
Mówienie nie jest egzaminem z tego, czego już się nauczyliśmy
To jedna z najważniejszych zmian perspektywy.Czasem traktujemy rozmowę jak moment końcowy:najpierw nauczę się gramatyki,potem słownictwa,jeszcze trochę poćwiczę,a kiedy będę już wystarczająco dobrze znać angielski, zacznę mówić.Tymczasem:mówienie samo jest umiejętnością, którą trzeba trenować.
W rozmowie mózg ćwiczy nie tylko znajomość słów i gramatyki.Trenuje ich wydobywanie.Reagowanie.
Budowanie wypowiedzi bez gotowych odpowiedzi.Radzenie sobie, kiedy brakuje słowa.Słuchanie drugiej osoby i jednoczesne przygotowywanie własnej reakcji.
To dlatego można rozwijać wiedzę o języku i jednocześnie nie rozwijać mówienia w takim samym tempie.
I właśnie z takim pytaniem przyszła kiedyś Miecia
Miecia miała już za sobą wcześniejsze doświadczenia z nauką angielskiego.Kiedy zaczynała z nami, nie pytała:"Czy tym razem będę się bardziej starać?"Jej pytanie było znacznie bardziej fundamentalne:"Czy tym razem będzie inaczej, czy znowu skończy się rozczarowaniem?"Dziś mówi o tym tak:
"Dzięki Wioli nauka stała się przyjemnością, na którą czekam. Wcześniej siedziałam cicho, niewiele rozumiejąc. Dziś czuję satysfakcję z postępów i coraz większą pewność siebie."
Nie chcę jednak używać historii Mieci jako dowodu:"nasza metoda działa, więc Tobie też na pewno pomoże".To byłaby reklama, nie KNOW-HOW.Jej historia pokazuje nam coś znacznie ciekawszego.
To, że wcześniejsze próby nie doprowadziły do oczekiwanego efektu, nie mówi jeszcze, czego człowiek jest w stanie się nauczyć.
Warto najpierw zapytać:Co właściwie było wtedy trenowane?
Bo bariera może rosnąć razem z wiedzą
To brzmi paradoksalnie.Znasz coraz więcej słów.Gramatyka jest coraz bardziej zaawansowana.Testy wychodzą coraz lepiej.Więc oczekiwanie wobec siebie również rośnie:"Przecież na tym poziomie powinienem już mówić."
I im więcej wiesz, tym bardziej irytujące może być każde:eee...każde zapomniane słowo,każdy błąd,każde zdanie, które w głowie brzmiało znacznie lepiej niż po angielsku.Wtedy problemem nie musi być brak wiedzy.
Może nim być również to, że podczas mówienia coraz więcej uwagi zajmuje kontrolowanie własnej wypowiedzi i ocenianie jej jeszcze zanim zostanie wypowiedziana.
I właśnie temu tematowi poświęcimy osobny artykuł - bo korekta błędów, uwaga i płynność wymagają znacznie bardziej precyzyjnego wyjaśnienia.
Co więc musiałoby być inne tym razem?
Nie obietnica.Nie motywacyjne:"Tym razem na pewno się uda."W Question nie chcemy budować pewności siebie na zapewnieniach.Chcemy pomagać budować ją na własnym doświadczeniu.Potrafię odpowiedzieć.Potrafię inaczej opisać słowo, którego nie pamiętam.
Potrafię kontynuować rozmowę mimo błędu.Potrafię powiedzieć więcej niż pięć treningów temu.I jednocześnie:zaczynam rozumieć, co pomaga mojemu mózgowi się uczyć.
Czy lepiej zapamiętuję, kiedy muszę coś samodzielnie wydobyć?Jakiego rodzaju powtórka pomaga mi później użyć języka?Co dzieje się, kiedy mam odpowiedzieć bez przygotowania?
Co pomaga mi wrócić do rozmowy, kiedy zabraknie słowa?To jest dla nas bardzo ważna część nauki.Nie tylko rozwijać angielski. Coraz lepiej rozumieć własny proces uczenia się.
Dlatego co pięć treningów robimy SELF CHECK
Nie po to, żeby wystawić ocenę.I nie po to, żeby nauczyciel powiedział:"Tak, robisz postępy."Chcemy, żeby kursant również mógł je zobaczyć i nazwać.
Co już potrafię?Co stało się łatwiejsze?Co potrafię wydobyć bez podpowiedzi?
Co nadal wymaga pracy?A później SELF CHECK można powtórzyć samodzielnie na platformie.To kolejna okazja, żeby nie tylko sprawdzić wiedzę, ale obserwować:"Jak mój mózg radzi sobie z tym materiałem, kiedy zostaję z nim sam?"
A co, jeśli mam za sobą kilka kursów i nadal nie wiem, czy chcę próbować kolejny raz?
Nie potrzebujesz od nas obietnicy, że:"tym razem na pewno będzie inaczej".Sama też bym w nią nie uwierzyła.Możesz najpierw sprawdzić.Pierwszy trening w Question jest bezpłatny - jako wolny słuchacz.Ty obserwujesz sposób pracy.Czy rzeczywiście używasz języka?
Jak czujesz się w tej grupie?Co dzieje się z Tobą, kiedy trzeba coś powiedzieć?My w tym samym czasie patrzymy na poziom, tempo i dopasowanie do grupy.Bo odpowiedź na pytanie:"Dlaczego tym razem miałoby być inaczej?"
nie powinna brzmieć:"Bo tym razem bardziej się postarasz."Ani:"Bo my obiecujemy, że będzie."
Znacznie sensowniejsze pytanie brzmi:Czy tym razem rzeczywiście trenuję inaczej to, co chcę umieć?Jeżeli celem jest mówienie - sprawdź, czy naprawdę trenujesz mówienie.
Jeżeli trudno wydobywać znane słowa - potrzebne są okazje do ich wydobywania, a nie tylko ponownego rozpoznawania.
Jeżeli pojawia się blokada przy innych - potrzebne jest środowisko, w którym można stopniowo trenować również ten element komunikacji.
A przy okazji warto nauczyć się czegoś jeszcze:obserwować własny mózg i coraz lepiej rozumieć, co pomaga mu się uczyć.Bo wtedy z kolejnego kursu nie wychodzisz wyłącznie z większą liczbą słów.Wychodzisz również z większą świadomością:co potrafię, jak się uczę i co mogę zrobić, kiedy coś jeszcze nie działa tak, jak chcę.